118 χρόνια Παναθηναϊκός: 6+1 πρόσωπα που σημάδεψαν το ποδοσφαιρικό τμήμα και όρισαν εποχές! (vids)

Οι ήρωες πίσω από το «Τριφύλλι»! Ιστορίες και κληρονομιά 118 χρόνων του Παναθηναϊκού Αθλητικού Ομίλου.

---

Μία μέρα σαν τη σημερινή, στις 3 Φεβρουαρίου 1908, μια ομάδα αθλητών στίβου του Πανελληνίου Γυμναστικού Συλλόγου, μαζί με φίλους του ποδοσφαίρου και μπροστάρη τον Γεώργιο Καλαφάτη, πήραν μια απόφαση που έμελλε να αλλάξει για πάντα την ιστορία του ελληνικού αθλητισμού. Ίδρυσαν ένα αμιγώς ποδοσφαιρικό σωματείο με την ονομασία Ποδοσφαιρικός Όμιλος Αθηνών, το οποίο σύντομα μετονομάστηκε σε Παναθηναϊκό Αθλητικό Όμιλο.

Σαφώς, σε ένα άρθρο δεν μπορούν να χωρέσουν οι εκατοντάδες ή ακόμα και χιλιάδες αθλητών που πέρασαν από τον Παναθηναϊκό Αθλητικό Όμιλο. Με όλο τον σεβασμό σε όσους αφήσαμε εκτός αυτής της λίστας, ο καθένας τους έβαλε το λιθαράκι του για να υπάρχει αυτή η ομάδα και να φτάσει να απαριθμεί 118 χρόνια ζωής.

Μέσα από τη στάση του καθενός μας οφείλουμε πάντοτε να κρατάμε ψηλά την πράσινη σημαία με το τριφύλλι, ως ιερό καθήκον απέναντι στους ανθρώπους που άναψαν τη φλόγα της αγάπης προς τον σύλλογο. Όπως έκαναν και τα παρακάτω πρόσωπα που τίμησαν τον τριφύλλι πέραν του δέοντος.

1. Γιώργος Καλαφάτης (1890-1964) – Ο θεμελιωτής

---

Αν και η προσφορά του αφορά συνολικά τον Παναθηναϊκό Α.Ο., το ποδοσφαιρικό τμήμα δεν θα μπορούσε να υπάρξει χωρίς τον Γεώργιο Καλαφάτη. Ιδρυτής και οραματιστής, έθεσε τις βάσεις πάνω στις οποίες χτίστηκε η ΠΑΕ Παναθηναϊκός δεκαετίες αργότερα. Η πίστη του στον αθλητισμό και στη δημιουργία ενός μεγάλου συλλόγου παραμένει μέχρι σήμερα οδηγός αφού πριν από 118 χρόνια δημιούργησε μια ομάδα που δεν έγινε απλώς ποδοσφαιρική ομάδα, αλλά ένα σύμβολο, ιδέα και σημείο αναφοράς της πόλης της Αθήνας. Παράλληλα με την ποδοσφαιρική του δραστηριότητα στον ΠΑΟ, υπήρξε και αθλητής στίβου του Πανελληνίου ως το 1918 οπότε και ο Παναθηναϊκός δημιούργησε δικό του τμήμα στίβου. Διακρίθηκε ως αθλητής μέχρι και τις αρχές της δεκαετίας του 1920, ενώ στη συνέχεια διατέλεσε διοικητικός παράγοντας του Παναθηναϊκού Αθλητικού Ομίλου από διάφορες θέσεις. Ενώ το όνομα του έχει πάρει και το προπονητικό του Παναθηναϊκού στο Κορωπί.

2. Απόστολος Νικολαΐδης (1896-1980) – Ο άνθρωπος που έδωσε… σπίτι στο όραμα

---

Ο Απόστολος Νικολαΐδης γεννήθηκε στην Φιλιππούπολη στις 19/4/1896 και υπήρξε μια από τις πιο καθοριστικές μορφές στην ιστορία του Παναθηναϊκού, τόσο ως αθλητής όσο και ως παράγοντας. Η συμβολή του στη δημιουργία και καθιέρωση της Λεωφόρου Αλεξάνδρας ως έδρας του συλλόγου έδωσε στον Παναθηναϊκό ταυτότητα, σημείο αναφοράς και αίσθηση «σπιτιού». Το γήπεδο που φέρει το όνομά του δεν είναι απλώς ένας αγωνιστικός χώρος, αλλά κομμάτι της ψυχής και της ιστορίας του συλλόγου. Στα 118 χρόνια του συλλόγου παρέλασαν πολλοί παράγοντες που, άλλοι σε μεγάλο βαθμό και ορισμένοι σε μικρότερο, έβαλαν το λιθαράκι τους στο να γίνει ο Παναθηναϊκός ο μεγαλύτερος σύλλογος στην Ελλάδα Όμως ο Απόστολος Νικολαΐδης συνέβαλε τα μέγιστα στην αγωνιστική πρόοδο και πρωτοπορία όλων των αθλητικών τμημάτων. Αποτέλεσμα να μείνει γνωστός ως ο Πατριάρχης του Παναθηναϊκού. Για να τιμηθεί η προσφορά του στην ομάδα η έδρα του Παναθηναϊκού έλαβε το 1981 το όνομα «Γήπεδο Απόστολος Νικολαΐδης».

3. Μίμης Δομάζος (1942-2025) – Ο Στρατηγός

---

Ο Μίμης Δομάζος ήταν η ψυχή και η ηγετική φυσιογνωμία του Παναθηναϊκού για σχεδόν δύο δεκαετίες. Ήρθε στον Παναθηναϊκό το 1959, σε ηλικία 17 ετών. Θεωρείται ως ένας από τους μεγαλύτερους Έλληνες ποδοσφαιριστές όλων των εποχών. Ήταν δύο φορές υποψήφιος για την Χρυσή Μπάλα, το 1969 και το 1971. Αρχηγός της ομάδας του Γουέμπλεϊ, σύμβολο της χρυσής εποχής του συλλόγου και παίκτης που ταύτισε το όνομά του με το Τριφύλλι όσο λίγοι. Η ποδοσφαιρική του ευφυΐα και η προσωπικότητά του τον κατέστησαν σημείο αναφοράς για γενιές φιλάθλων στον Παναθηναϊκό. Συνολικά αγωνίστηκε 502 φορές σε αγώνες πρωταθλήματος με τον Παναθηναϊκό, επίδοση που τον κατατάσσει πρώτο σε συμμετοχές στην ιστορία των πρασίνων και συνολικά μαζί με τις 34 συμμετοχές που έχει με τη φανέλα της ΑΕΚ είναι πρώτος σε συμμετοχές στο ελληνικό πρωτάθλημα. Επίσης είναι ο παίκτης με τα περισσότερα χρόνια καριέρας στο Ελληνικό πρωτάθλημα (21 από το 1958 εώς το 1980). Έχει φορέσει 50 φορές το εθνόσημο και έχει σημειώσει 4 τέρματα με την εθνική, ενώ για αρκετά χρόνια είχε το περιβραχιόνιο του αρχηγού και εκεί. Επιπλέον με τον Παναθηναϊκό έχει κατακτήσει 9 πρωταθλήματα και 3 Κύπελλα, ενώ κατέκτησε και με την ΑΕΚ.

4. Δημήτρης Σαραβάκος – Ο μεγάλος… μικρός

---

Ο «Μητσάρας» υπήρξε ο απόλυτος εκφραστής του ταλέντου και της φαντασίας στα ελληνικά γήπεδα. Μεγάλωσε ποδοσφαιρικά στον Παναθηναϊκό και έγινε ένας από τους πιο χαρισματικούς Έλληνες παίκτες όλων των εποχών, ήρθε στον Παναθηναϊκό το καλοκαίρι του 1984 και γρήγορα έγινε η ψυχή της ομάδας. Για 10 χρόνια, με 252 συμμετοχές στο πρωτάθλημα, σκόραρε 125 γκολ, ενώ στο Κύπελλο πρόσθεσε άλλα 55 γκολ και στην Ευρώπη 23 σε 43 αγώνες. Είναι 4ος σκόρερ στην ιστορία του Παναθηναϊκού, πίσω μόνο από τους Βαζέχα, Αντωνιάδη και Δομάζο. ο Σαραβάκος ήταν πάντα παρών στις μεγάλες στιγμές, ίσως η πιο εμβληματική στιγμή του Σαραβάκου στον Παναθηναϊκό ήταν την σεζόν 1987-1988 για το Κύπελλο UEFA, αντιμετώπισε τη Γιουβέντους, μια από τις κορυφαίες ομάδες της Ευρώπης εκείνη την εποχή, και κατάφερε να σκοράρει και στους δύο αγώνες. Το 1994 μετακόμισε στην ΑΕΚ, αλλά μετά από τρία χρόνια επέστρεψε στον Παναθηναϊκό, την ομάδα της καρδιάς του. Ήταν επίσης βασικό στέλεχος της Εθνικής Ελλάδας για 12 χρόνια, με 78 συμμετοχές και 22 γκολ, ενώ το 1991 κλήθηκε στη μεικτή κόσμου για έναν αγώνα στο Κουβέιτ.

5. Φέρεντς Πούσκας (1927-2006) – Ο αρχιτέκτονας του ονείρου

---

Ο θρυλικός Ούγγρος προπονητής που οδήγησε τον Παναθηναϊκό στη μεγαλύτερη επιτυχία της ιστορίας του, τον τελικό του Κυπέλλου Πρωταθλητριών στο Γουέμπλεϊ το 1971. Ανέλαβε την τεχνική ηγεσία της ομάδας στις 2 Ιουνίου 1970 και παρέμεινε έως το 1974, σφραγίζοντας μια χρυσή εποχή για τους «πράσινους». Ενώ κατέκτησε δύο πρωταθλήματα Ελλάδας (1971, 1972). «Ο Καλπάζων Ταγματάρχης» αγαπήθηκε όσο ελάχιστοι από τους οπαδούς του σωματείου, ενώ στην ιστορία έμεινε η φράση που χρησιμοποιούσε «έντεκα αυτοί, έντεκα και εμείς», το κυριότερο όμως είναι ότι δεν υπήρχε ποτέ προπονητής με την έννοια της λέξης. Ήταν κάτι σαν μάνατζερ και η  ακτινοβολία του βοηθούσε τους παίκτες του Παναθηναϊκού και συγχρόνως έδινε μεγαλύτερη αίγλη στον σύλλογο.

6. Χουάν Ραμόν Ρότσα – Ο Μπουμπλής

---

Ένας θρύλος του Παναθηναϊκού και από τους πιο αγαπημένους παίκτες της ιστορίας του συλλόγου. Ήρθε στο Παναθηναϊκό τον Δεκέμβρη του 1979 από την Μπόκα Τζούνιορς και αγωνίστηκε για την ομάδα σε 227 αγώνες μέχρι να κρεμάσει τα παπούτσια του με τριφύλλι στο στήθος το 1989. Η περίοδος 1984-85 υπήρξε μια από τις πιο αποδοτικές στην καριέρα του στην Ελλάδα. Με την απόκτηση του Ζάετς από τον Παναθηναϊκό, ο Ρότσα συνάντησε τον ιδανικό παρτενέρ στο χώρο της μεσαίας γραμμής και οι δυο τους αποτέλεσαν ένα δίδυμο που ανέβαζε σε υψηλό επίπεδο τον αγωνιστικό ρυθμό της ομάδας. Ο Ρότσα ήταν πρώτος σε συμμετοχές στο Πρωτάθλημα (30) δίχως να απουσιάσει σε κανένα αγώνα. Επίσης εκείνη την χρονιά με τον Ρότσα καθοριστικό όλη την σεζόν η ομάδα έφτασε μέχρι τα ημιτελικά του Κυπέλλου Πρωταθλητριών, όπου αποκλείστηκε από την Λίβερπουλ σε διπλούς αγώνες με συνολικό σκορ 5-0. Με τον Παναθηναϊκό ως ποδοσφαιριστής κατέκτησε 2 πρωταθλήματα (1984, 1986), 5 Κύπελλα Ελλάδος (1982,1984,1986,1988, 1989) και ένα Σούπερ Καπ (1988). Την περίοδο 1995-96 επανέλαβε ως προπονητής την επιτυχία της εισόδου στην τετράδα του Champions League καθοδηγώντας την ομάδα στον ημιτελικό απέναντι στον Αγιαξ αλλά δεν κατάφερε όμως να προκριθεί στον τελικό. Αποτελεί το μοναδικό πρόσωπο που έχει συμμετάσχει και ως ποδοσφαιριστής και ως προπονητής στην ημιτελική φάση του Κυπέλλου Πρωταθλητριών με ελληνικό ποδοσφαιρικό σύλλογο. Ως προπονητής του Παναθηναϊκού κατέκτησε  2 Πρωταθλήματα Ελλάδας (1995, 1996), 2 Κύπελλα Ελλάδας  (1994, 1995) και  1 Σούπερ Καπ Ελλάδος (1994).

7. Κριστόφ Βαζέχα – Ο άνθρωπος των γκολ

---

Ο Κριστόφ Βαζέχα αποκτήθηκε από τον Παναθηναϊκό το 1989 και εξελίχθηκε σε ζωντανό θρύλο του συλλόγου. Αποτελεί μια από τις πιο αδιαμφισβήτητες μορφές στην ιστορία της ΠΑΕ Παναθηναϊκός. Πρώτος σκόρερ όλων των εποχών του συλλόγου, Στο ελληνικό πρωτάθλημα σημείωσε 244 γκολ σε 390 συμμετοχές, ενώ στο Κύπελλο Ελλάδας πέτυχε 19 γκολ σε 50 αγώνες. Στις ευρωπαϊκές διοργανώσεις σκόραρε 25 φορές σε 63 ματς. Συνολικά, ολοκλήρωσε την πορεία του στο «τριφύλλι» με 288 γκολ σε 503 εμφανίσεις. Συνέδεσε το όνομά του με τίτλους, ευρωπαϊκές πορείες και καθοριστικά γκολ. Χωρίς υπερβολές και μεγάλα λόγια, έγινε σύμβολο συνέπειας, επαγγελματισμού και αγωνιστικής αξιοπιστίας. Ένας ποδοσφαιριστής που μιλούσε πάντα στο γήπεδο και γι’ αυτό χαίρει καθολικού σεβασμού. O Βαζέχα είναι ο ξένος παίκτης με τις περισσότερες εμφανίσεις στην κορυφαία κατηγορία, έχοντας παίξει 390 παιχνίδια για τον Παναθηναϊκό μεταξύ 1989 και 2004.

Ο καθένας από εμάς έχει τον δικό του ήρωα στον Παναθηναϊκό, κάποιο πρόσωπο με το οποίο ένιωσε σύνδεση. Σε αυτό το άρθρο επιλέξαμε να τιμήσουμε 6+1 πρόσωπα που ξεχώρισαν, αλλά είναι αδύνατο να χωρέσουμε όλους τους θρύλους που έχουν υπηρετήσει το ένδοξο τριφύλλι. Σαφώς εμείς μπροστά σε όλους όσοι έχουν προσφέρει για να βρίσκεται ο Παναθηναϊκός εκεί που είναι σήμερα, νιώθουμε ευγνωμοσύνη, γιατί η μεγάλη μας αγάπη συμπληρώνει 118 χρόνια ζωής και όλοι τους ήταν στυλοβάτες της Παναθηναϊκής ιδέας.

ΧΡΟΝΙΑ ΠΟΛΛΑ ΠΑΝΑΘΗΝΑΪΚΕ!

---

---

📌 Διαβάστε ακόμη…

• 118 χρόνια Παναθηναϊκός: 6+1 πρόσωπα που σημάδεψαν το ποδοσφαιρικό τμήμα και όρισαν εποχές! (vids)
• Βρήκε ομάδα και γίνεται… Μίδας ο Ρουί Βιτόρια!
• Χόρνετς – Πέλικανς με έλεγχο ρυθμού και σκορ
• Γκρίζλις – Τίμπεργουλβς με τη φόρα της Μινεσότα
• Γκραντ για Ρεάλ: «Αυτά είναι τα παιχνίδια που βγάζουμε τον καλύτερο μας εαυτό»